Research voor een roman, zo maak je het verhaal geloofwaardig | De Beste Zus bekent Schuld

Eén van de meest gestelde vragen die ik als schrijver krijg, is: Hoe doe je research? Hoe zorg je dat een verhaal geloofwaardig voelt, zeker als het gaat om onderwerpen waar je zelf geen ervaring mee hebt?

Bij De Beste Zus bekent Schuld kwamen er flink wat onderzoeksvragen op mijn pad. Hoe werkt een politieonderzoek precies, zeker als iemand van de trap is gevallen en er twijfel bestaat of het een ongeluk was? Wat gebeurt er als een dementerende vader tijdelijk thuis wordt verzorgd? Hoe gaat een jonge journaliste te werk die research doet naar familiegeschiedenis?

Vroeger betekende dit: eindeloos googelen. Stapels krantenartikelen lezen, forums afstruinen, documentaires bekijken, soms zelfs bellen of mailen met professionals. Het kostte vaak maanden voordat ik genoeg materiaal had om een geloofwaardig decor neer te zetten. Dat was waardevol – en soms ook leuk – maar ook ontzettend tijdrovend.

Research voor een roman met hulp van ChatGPT

Bij dit boek liep het anders. Precies in de periode dat ik eraan werkte, kwam ChatGPT op. Voor het eerst kon ik al mijn vragen in één keer stellen – en meteen overzichtelijke, gestructureerde antwoorden krijgen. Niet meer versnipperd zoeken naar losse puzzelstukjes, maar in gesprek gaan met een ‘kenner’ die de puzzel met me mee legde.

Fragment uit het boek:

 

Het gevolg? Ik was bijna een jaar eerder klaar met dit boek. Waar ik normaal vast zou hebben gezeten in researchfases, kon ik nu direct door naar het creatieve deel: het schrijven, het verdiepen van personages, het leggen van verbanden. Dit laat zien dat research voor een roman niet alleen om feiten draait, maar ook om efficiëntie en inspiratie.

Research geeft je de feiten, maar de schrijver maakt het verhaal

Natuurlijk blijft de scheidslijn tussen realiteit en fictie belangrijk. Research geeft je de feiten, maar uiteindelijk is het mijn taak als schrijver om er een verhaal van te maken. Ik kies wat ik gebruik, wat ik weglaat en wat ik verdraai om de plot te dienen. Feitelijke correctheid is de basis, maar emotionele waarheid is het doel.

Wat ik bijzonder vond, was hoe soepel realiteit en fictie elkaar raakten in De Beste Zus bekent Schuld. Een voorbeeld: ik kon uitzoeken hoe een verpleeghuis omgaat met een dementerende vader die tijdelijk thuis wordt opgehaald, maar ook hoe een politieonderzoek in coronatijd verliep. Die echte elementen maken het verhaal herkenbaar. Maar de familie zelf – de zussen, hun geheimen, hun verleden – komt uit mijn verbeelding.

Voor mij laat dit zien hoe het schrijversvak verandert. Research blijft nodig, maar de manier waarop we het doen is in beweging. Wat vroeger maanden kostte, kan nu in dagen. En dat geeft ruimte om meer te doen van wat ik het liefste doe: verhalen vertellen die de lezer meenemen in een wereld die voelt alsof hij echt zou kunnen bestaan.

Als voormalig journaliste heb ik altijd genoten van het speurwerk. Het uitpluizen van bronnen, het kritisch wegen van informatie en het verbinden van losse feiten tot een kloppend geheel gaf me voldoening. Research voor een roman voelde daardoor vaak bijna net zo spannend als het schrijven zelf. Maar waar ik vroeger weken bezig was met het doorspitten van kranten en het najagen van details, zette ChatGPT daar ineens een turbo op. Plotseling kreeg ik in één gesprek de context, de varianten en de nuances die ik nodig had. Dat maakte het proces niet minder boeiend, maar wel veel sneller en overzichtelijker.

Het mysterie-boek ‘De Beste Zus bekent Schuld’ verschijnt zomer 2026. Volg Nanda Roep voor updates.

Tip: plaats je review op Goodreads en help Nanda Roep om lezers te vinden.